کتاب«سکینه(س)،سکینه است»،جلد دوم.

امام سجاد(ع) در خطبه ای که در کوفه بر علیه مردم خیانت کار آن دیار ایراد کرد، مردم این شهر را غدّار ، حیله گر و پیمان شکن نامید. در فرازی از این خطبه ابیاتی را درباره پدرش سرود که به شرح ذیل است:

لاغروان قتل الحسین و شیعه قد کان خیراً من حسین و اکراما

فلا تفرحوا یا اهل کوفه بالذی اصیب حسین کان ذلک اعظمها

قتیل بشطّ النهر نفس فداوه جزاءالذی ارداه نارجهنما.     " ... اگر حسین(ع) کشته شد تعجبی ندارد در حالی که پدرش که از او بهتر و گرامی تر بود( نیز شهید شد ). ای اهل کوفه از آنچه که برحسین(ع) وارد شد خوشحال نباشید که( مصیبتی ) بزرگ بود. جانم فدای آن کشته در کنار نهر، جزای کسی که او را کشته آتش دوزخ است.

شاید این اولین شعر از امام سجاد(ع) درباره واقعه عظیم کربلا باشد که در کوفه انشاء شده است که مقدمه سروده شدن دهها هزار بیت شعر، از این تاریخ به بعد می باشد.

در میان اقوام عرب جنگ های متفاوتی انجام می شد که بعد از جنگ های نظامی و سیاسی جنگ فرهنگی و ادبی شور فراوانی داشت. بعد از بسته شدن راه مبارزه نظامی و سیاسی بر روی امامان معصوم (ع) از بعد حادثه عاشورا و شهادت امام حسین(ع) امامان و یاران مؤمنشان مبارزه کلامی، ادبی و شعر و ... را به عنوان یکی از شیوه های مخالفت خود بر علیه شاهان حاکم انتخاب کردند که از آن میان سرودن شعرهای حماسی درباره  امام حسین(ع) و فاجعه و ظلم عظیمی که بر او و یارانش وارد شد را در رأس قرار دادند.

دشمنان آنها نیز در جنگ با آن ها از شعر و کلام ادبی بر علیه آن ها استفاده می کردند. از جمله یزید بن معاویه ملعون که وقتی سر مبارک امام حسین(ع) را در کاخ سبز دمشق در برابر او نهادند با چوب خیزرانی که در دست داشت بر دندان های پیشین امام (ع) زد و این اشعار را خواند:

لیث أشیاخی ببدرٍ شَهِدوا جزع الخزرع من وَقع الاسَل. لاهلوا و استهلوا فرحا ثم قالوا یا یزید لاتُشل. قد قتلنا القرم من سداداتهم وعدلناه ببدر فاعتدَل. لبعث هاشم بالملک فلا خبر جاء ولا وحی نَزَل. لست من خندق ان لم انتقم من بنی احمدَ ما کان فعل.

            "1. ای کاش بزرگانی از قبیله من که در جنگ بدر کشته شدند هم اکنون می بودند و زاری قبیله خزرج را از زدن شمشیرها و نیزه ها می دیدند. 2. آن وقت از شدّت شادی و خوشحالی فریاد می زدند و می گفتند: ای یزید دستت درد نکند. 3. ما بزرگان این ها را به جای کشتگان در بدر کشتیم که با آن ها سر به سر شدیم. 4.  بنی هاشم با سلطنت و حکومت بازی کردند و گرنه خبری نیامده بود و وحیی نازل نشده بود. 5 . اگر من نتوانم از فرزندان احمد انتقام کارهایشان بگیرم از دودمان خندف نیستم. (خندف نام زنی است که نسبت بنی امیه به او می رسد. )

البته بیت اول و سوم این اشعار از ابن زبعدی یکی از شاعران مشرکان بود که در جنگ احد سروده بود و سه بیت دیگر از خود یزید بود که همه این پنج بیت را یزید ملعون در مجلس شام در بالای سر امام حسین(ع) خواند. واقعه جانسوز کربلا چنان عظیم بود که مدافعان قدرتمند طلب می کردند که بتوانند آن را بیان کنند. شاهدان و مجاهدان کمی از آن جنگ ظالمانه باقی مانده بودند. حضرت رقیه(س) در شام با جنایت امویان جان به جان آفرین تسلیم کرد. حضرت زینب (س) قافله سالار کاروان کربلا که راه مدینه تا شام را طی کرده بود در بازگشت به مدینه اقدام به افشاء گری ظلم بزرگ خاندان بنی امیه بر علیه خاندان فرزندان رسول اکرم(ص) نمود. امّا حاکمان اموی وجود او را نتوانستند تحمل کنند و او را به مصر تبعید کردند و در آن جا بعد از یک سال به طرز مشکوکی به شهادت رساندند و بزرگترین حامی خاندان امام حسین(ع) در سال 62 هجری از دنیا رفت. همسر امام حسین(ع) و مادر علی اصغر که او نیز در کربلا حضور داشت نیز یکی دو سال بعد از حادثه شوم کربلا از دنیا رفت. از کاروان امام حسین(ع) که به کربلا رفته بود دیگر کسی باقی نمانده بود. در روایتی از امام سجاد(ع) آمده است که شخصی به امام عرض کرد آیا وقت آن نرسیده که اندوه شما پایان پذیرد و گریه شما اندک شود؟ امام فرمود:

                                      وای بر تو همانا یعقوب بن اسحاق ابن ابراهیم (ع) پیغمبر و پیغمبر زاده بودند. دوازده پسر داشت یکی از پسرانش را خداوند سبحان از نظر او غایب کرد. از اندوه جدایی پسر، موی سرش سپید شد و از غم پشتش خمیده گردید و در اثر گریه بینایی اش را از دست داد و حال آن که پسرش در دنیا زنده بود امّا من پدر، برادر و هفده تن از خاندانم را از دست دادم و به خاک افتادن و کشته شدن آن ها را دیدم پس چگونه اندوه من سرد و اشک دیدگانم اندک شود ؟